Historia zbiorów muzealnych w Łowiczu sięga przełomu XIX-XXw. i jest związana z postacią Władysława Tarczyńskiego, kolekcjonera i społecznika, który tworzone przez siebie zbiory udostępnił w 1905r. publiczności pod nazwą Zbiorów Starożytności. Muzeum rozwijało się szybko, do wybuchu I wojny światowej posiadało ponad 3200 eksponatów wraz z biblioteką. Do kolekcji o charakterze historyczno-artystycznym W. Tarczyński włączał również przedmioty i narzędzia z dziedziny etnografii. Działalność Muzeum Miejskiego uzupełniało funkcjonujące od 1910r. Muzeum Etnograficzne Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego powstałe w oparciu o kolekcję wybitnej działaczki społecznej, Anieli Chmielińskiej. Zbiory Muzeum Miejskiego i Muzeum Etnograficznego pierwotnie mieszczące się wspólnie w budynku zakupionym na cele muzealne przy Starym Rynku 16, udostępniano publiczności do 1939r. Okres II wojny światowej spowodował kolejne straty w kolekcjach muzealnych. W 1948r. kolekcje obu muzeów zostały przejęte przez Muzeum Narodowe w Warszawie tworząc jego Oddział (do 1 kwietnia 1995r.) Połączone zbiory otrzymały nową siedzibę w odbudowanym gmachu pomisjonarskim fundacji Kardynała Michała Radziejowskiego z 1689r.